Cố vấn chuyên môn: Bác sĩ Chuyên khoa I – Ngô Minh Trí

- Hơn 10 năm kinh nghiệm chuyên sâu về cấy ghép Implant
- Điều trị hàng nghìn ca mất răng – chuyên All on 4 và All on 6
- Giấy phép hành nghề số 004665/BRVT-GPHN

Đặt lịch hẹn Xem hồ sơ

Đau nướu răng là tình trạng khá phổ biến, có thể xuất phát từ mảng bám, vôi răng, viêm nướu, viêm nha chu, sâu răng, áp xe răng hoặc răng khôn mọc lệch. Người bệnh thường cảm thấy nướu sưng đỏ, đau nhức, chảy máu chân răng, hôi miệng hoặc khó chịu khi ăn nhai. Tùy nguyên nhân và mức độ tổn thương, bác sĩ có thể chỉ định cạo vôi răng, điều trị nha chu, trám răng, chữa tủy hoặc nhổ răng khôn. Việc thăm khám sớm tại Nha khoa Tâm Đức Smile giúp xác định đúng nguyên nhân và hạn chế nguy cơ tụt nướu, tiêu xương ổ răng, răng lung lay hoặc mất răng.

NỘI DUNG CHÍNH

1. Vì sao bị đau nướu răng?

Không phải trường hợp đau lợi nào cũng giống nhau. Muốn điều trị dứt điểm cần xác định chính xác yếu tố gây đau. Trong thực tế, nguyên nhân có thể đến từ nướu, răng, thói quen chăm sóc hoặc một số yếu tố toàn thân.

1.1. Mảng bám và vôi răng tích tụ

Mảng bám răng là lớp màng chứa vi khuẩn hình thành liên tục trên bề mặt răng. Nếu không được làm sạch hiệu quả bằng đánh răng và vệ sinh kẽ răng, mảng bám có thể tích tụ sát đường viền nướu, tạo điều kiện cho tình trạng viêm phát triển.

Khi mảng bám đã khoáng hóa thành vôi răng, việc đánh răng thông thường không thể loại bỏ hoàn toàn. Lúc này, người bệnh thường cần được làm sạch chuyên nghiệp tại nha khoa.

1.2. Viêm nướu

Viêm nướu là một trong những nguyên nhân phổ biến khiến nướu đỏ, sưng, đau và chảy máu. Đây là giai đoạn sớm của bệnh nha chu và thường liên quan nhiều đến sự tích tụ của mảng bám quanh răng.

Nếu đang có tình trạng chảy máu chân răng khi đánh răng, nướu sưng kéo dài hoặc hơi thở có mùi, người bệnh nên kiểm tra sớm. Điều trị ở giai đoạn này thường đơn giản hơn so với khi bệnh đã tiến triển sâu xuống mô nha chu.

1.3. Viêm nha chu

Khi viêm nướu không được kiểm soát, bệnh có thể tiến triển thành viêm nha chu. Đây là tình trạng nghiêm trọng hơn vì viêm không còn giới hạn ở phần nướu mà có thể ảnh hưởng đến các mô và xương nâng đỡ răng. Nếu không điều trị, răng có thể lung lay và cuối cùng mất răng.

Với trường hợp này, chỉ cạo vôi răng thông thường có thể chưa đủ. Bác sĩ cần đánh giá mức độ tổn thương để lựa chọn phương án điều trị nha chu phù hợp.

1.4. Sâu răng, viêm tủy hoặc áp xe răng

Không phải cảm giác đau ở vùng nướu lúc nào cũng bắt nguồn trực tiếp từ nướu. Sâu răng, tổn thương tủy hoặc nhiễm trùng quanh chân răng cũng có thể khiến người bệnh cảm thấy đau ở khu vực lợi xung quanh.

Đặc biệt, nếu đau dữ dội, đau theo nhịp, vùng nướu xuất hiện khối sưng hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng, cần đến nha khoa kiểm tra sớm để xác định răng nguyên nhân. Tùy tình trạng, bác sĩ có thể chỉ định trám răng, điều trị tủy hoặc phương án bảo tồn phù hợp.

1.5. Răng khôn mọc lệch, mọc ngầm hoặc lợi trùm

Tình trạng đau nướu răng trong cùng thường khiến nhiều người nghĩ đến răng khôn. Khi răng khôn mọc lệch, chỉ mọc một phần hoặc vùng nướu phía trên răng khó vệ sinh, thức ăn và vi khuẩn dễ tích tụ quanh khu vực này.

Người bệnh có thể cảm thấy đau nướu phía cuối hàm, sưng, khó há miệng hoặc đau khi nhai. Bác sĩ tại Nha khoa Tâm Đức Smile có thể kết hợp thăm khám và chẩn đoán hình ảnh khi cần thiết để xác định hướng mọc, vị trí răng và đánh giá có cần nhổ răng khôn hay không.

1.6. Chải răng quá mạnh hoặc dùng tăm gây tổn thương nướu

Dùng bàn chải quá cứng, chà ngang với lực mạnh hoặc thường xuyên dùng tăm nhọn tác động vào nướu có thể khiến mô mềm bị tổn thương.

Người bệnh nên sử dụng bàn chải lông mềm, chải nhẹ nhàng và làm sạch kẽ răng đúng cách thay vì cố đưa vật cứng vào vùng đang đau.

1.7. Thức ăn mắc giữa các kẽ răng

Thịt, xương cá hoặc các sợi thức ăn mắc sâu trong kẽ có thể gây cảm giác cộm, đau và kích ứng nướu. Nếu điểm mắc thức ăn xuất hiện thường xuyên tại cùng một vị trí, bác sĩ cần kiểm tra thêm tình trạng tiếp xúc giữa các răng, sâu răng hoặc phục hình cũ.

1.8. Hút thuốc lá

Thuốc lá là yếu tố nguy cơ quan trọng đối với bệnh nha chu. Việc tiếp tục hút thuốc khi mô nướu đang viêm có thể gây bất lợi cho sức khỏe nha chu và hiệu quả điều trị. Kiểm soát thuốc lá là một phần quan trọng trong chăm sóc bệnh nướu.

1.9. Thiếu vitamin và chế độ ăn uống không hợp lý

Chế độ ăn mất cân bằng có thể ảnh hưởng đến sức khỏe tổng thể và mô trong khoang miệng. Tuy nhiên, nếu nướu đau, sưng hoặc chảy máu kéo dài, không nên tự kết luận chỉ do “thiếu vitamin” mà bỏ qua việc kiểm tra mảng bám, vôi răng, viêm nướu hoặc viêm nha chu.

1.10. Thay đổi nội tiết tố

Một số giai đoạn thay đổi nội tiết có thể khiến mô nướu phản ứng mạnh hơn với mảng bám. Vì vậy, việc duy trì vệ sinh răng miệng và kiểm tra nha khoa định kỳ càng quan trọng trong những thời điểm này.

1.11. Tác dụng phụ của thuốc hoặc bệnh lý toàn thân

Một số bệnh lý toàn thân và thuốc có thể ảnh hưởng đến sức khỏe răng miệng hoặc khả năng đáp ứng với viêm. Chẳng hạn, một số bệnh làm giảm khả năng chống nhiễm trùng có thể khiến vấn đề răng miệng trở nên nghiêm trọng hơn.

Nếu đang điều trị bệnh nền hoặc sử dụng thuốc dài ngày, người bệnh nên thông báo đầy đủ với bác sĩ nha khoa trước khi điều trị.

1.12. Chấn thương răng và nướu

Ăn thực phẩm quá cứng, cắn phải xương, va đập hoặc một số thói quen gây sang chấn cũng có thể khiến vùng nướu và răng đau đột ngột.

Nếu đau xuất hiện sau chấn thương và đi kèm răng lung lay, nứt, mẻ hoặc sai lệch vị trí, nên kiểm tra sớm để đánh giá cả răng, chân răng và mô nha chu.

Mảng bám và vôi răng là "thủ phạm" thầm lặng khiến nướu sưng đỏ, đau nhức mà bạn không nên bỏ qua. — Mảng bám và vôi răng là “thủ phạm” thầm lặng khiến nướu sưng đỏ, đau nhức mà bạn không nên bỏ qua.

2. Đau nướu răng có nguy hiểm không?

Đau nướu răng không phải lúc nào cũng nguy hiểm, nhưng cũng không nên xem nhẹ nếu triệu chứng kéo dài hoặc tái phát. Điều quan trọng không phải chỉ là mức độ đau mà là nguyên nhân phía sau cơn đau.

Một trường hợp nướu bị xước nhẹ có thể hồi phục tương đối nhanh. Trong khi đó, viêm nha chu có thể tiến triển âm thầm và gây mất mô nâng đỡ răng nếu không được kiểm soát.

2.1. Viêm nhiễm tiến triển thành viêm nha chu

Viêm nướu chủ yếu ảnh hưởng đến mô nướu và chưa gây mất xương. Tuy nhiên, nếu tình trạng viêm không được kiểm soát, một số trường hợp có thể tiến triển thành viêm nha chu – bệnh lý nghiêm trọng hơn ảnh hưởng đến hệ thống nâng đỡ răng.

Vì vậy, xử lý nướu sưng đỏ, chảy máu chân răng ở giai đoạn sớm thường đơn giản và thuận lợi hơn nhiều so với điều trị khi đã có tổn thương nha chu.

2.2. Tụt nướu và tiêu xương ổ răng

Khi bệnh nha chu tiến triển, mô quanh răng và xương ổ răng có thể bị phá hủy. Đây là tổn thương đáng lưu ý bởi mục tiêu điều trị lúc này không chỉ là hết đau mà còn phải kiểm soát bệnh và hạn chế tiếp tục mất mô nâng đỡ.

2.3. Răng lung lay và nguy cơ mất răng

Xương và mô nha chu đóng vai trò giữ răng ổn định trên cung hàm. Khi những cấu trúc này bị tổn thương nghiêm trọng, răng có thể lung lay, dịch chuyển và cuối cùng có nguy cơ mất răng.

Do đó, nếu nướu đau kèm răng lung lay, người bệnh nên đến Nha khoa Tâm Đức Smile kiểm tra thay vì chờ đau tự hết.

2.4. Nhiễm trùng và hình thành áp xe

Đau nướu kèm sưng khu trú, có mủ hoặc đau tăng nhanh có thể liên quan đến tình trạng nhiễm trùng cần được bác sĩ đánh giá. Người bệnh không nên tự chọc ổ sưng hoặc tự mua kháng sinh vì việc giảm triệu chứng không đồng nghĩa nguyên nhân nhiễm trùng đã được xử lý.

Đau nướu kéo dài nếu không điều trị sớm có thể tiến triển thành viêm nha chu, gây tiêu xương và lung lay răng.

3. Điều trị đau nướu răng tại nha khoa

Muốn hết đau nướu răng lâu dài, mục tiêu chính là xử lý nguyên nhân chứ không đơn thuần làm giảm cảm giác đau. Tại Nha khoa Tâm Đức Smile, phương pháp điều trị được lựa chọn sau khi bác sĩ kiểm tra tình trạng răng, nướu và mô nha chu.

3.1. Cạo vôi răng và làm sạch mảng bám

Nếu nguyên nhân chủ yếu đến từ mảng bám và vôi răng, bác sĩ có thể chỉ định cạo vôi răng bằng sóng siêu âm kết hợp làm sạch và đánh bóng bề mặt răng.

Việc loại bỏ mảng bám, cao răng và tác nhân kích thích quanh đường viền nướu là bước quan trọng trong kiểm soát viêm nướu do mảng bám. Làm sạch chuyên nghiệp kết hợp vệ sinh răng miệng tại nhà có thể giúp kiểm soát tình trạng viêm nướu ở giai đoạn sớm.

3.2. Điều trị viêm nướu

Với viêm nướu, bác sĩ tập trung loại bỏ mảng bám và vôi răng kết hợp hướng dẫn người bệnh chăm sóc răng miệng đúng cách. Điều trị sớm có thể giúp kiểm soát triệu chứng và ngăn bệnh phát triển thành tình trạng nha chu nghiêm trọng hơn.

3.3. Điều trị viêm nha chu

Nếu kiểm tra cho thấy đã xuất hiện túi nha chu, mất bám dính hoặc tổn thương mô nâng đỡ, bác sĩ sẽ xây dựng phác đồ điều trị nha chu theo mức độ bệnh.

Mục tiêu của điều trị là kiểm soát biofilm/mảng bám gây bệnh, làm sạch khu vực quanh răng và tạo điều kiện để người bệnh duy trì sức khỏe nha chu lâu dài. Phương pháp có thể là điều trị không phẫu thuật hoặc phẫu thuật tùy từng vị trí và mức độ tổn thương.

3.4. Trám răng sâu

Nếu vùng nướu đau thực chất xuất phát từ sâu răng, bác sĩ cần loại bỏ mô răng tổn thương và phục hồi lại răng khi còn đủ điều kiện bảo tồn.

Tại Nha khoa Tâm Đức Smile, trám răng Composite thường được thực hiện theo các bước kiểm tra – làm sạch vùng sâu – tạo hình vật liệu – điều chỉnh khớp cắn – đánh bóng. Một ca trám đơn giản thường mất khoảng 15–30 phút, tùy mức độ tổn thương.

3.5. Điều trị tủy khi tủy răng viêm nhiễm

Khi tổn thương đã ảnh hưởng đến tủy, chỉ trám bề mặt răng sẽ không giải quyết được nguyên nhân. Bác sĩ cần đánh giá khả năng bảo tồn và có thể chỉ định điều trị tủy.

Mục tiêu là loại bỏ mô tủy bị viêm hoặc nhiễm trùng, làm sạch hệ thống ống tủy và phục hồi răng nhằm duy trì chức năng lâu dài khi điều kiện cho phép.

3.6. Điều trị áp xe răng

Trường hợp đau kèm sưng nướu, ổ mủ hoặc dấu hiệu nhiễm trùng cần được đánh giá trực tiếp để xác định nguồn nhiễm trùng.

Không nên chỉ uống thuốc giảm đau hoặc tự dùng kháng sinh. Bác sĩ phải xử lý nguyên nhân tại răng hoặc mô nha chu; loại điều trị cụ thể phụ thuộc vị trí và mức độ tổn thương.

3.7. Nhổ răng khôn mọc lệch hoặc viêm lợi trùm

Nếu đau nướu phía trong cùng liên quan đến răng khôn mọc lệch, mọc ngầm hoặc thường xuyên gây viêm quanh răng, bác sĩ sẽ đánh giá chỉ định nhổ răng khôn.

3.8. Nhổ răng khi không còn khả năng bảo tồn

Nguyên tắc ưu tiên vẫn là bảo tồn răng thật nếu điều kiện cho phép. Tuy nhiên, với răng tổn thương quá nặng, nhiễm trùng nghiêm trọng hoặc tiên lượng bảo tồn kém, bác sĩ có thể cân nhắc nhổ răng.

Sau nhổ, bác sĩ tại Nha khoa Tâm Đức Smile sẽ tư vấn kế hoạch phục hồi phù hợp nếu vị trí mất răng ảnh hưởng đến chức năng ăn nhai, thẩm mỹ hoặc sự ổn định của cung hàm.

Việc thăm khám và xử lý đúng nguyên nhân tại nha khoa là cách duy nhất giúp nướu lành thương và hết đau.

4. Cách phòng ngừa đau nướu răng tái phát

Sau khi điều trị, nếu mảng bám và vôi răng tiếp tục tích tụ thì tình trạng viêm hoàn toàn có thể quay trở lại. Vì vậy, chăm sóc tại nhà và tái khám nha khoa đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe nướu.

4.1. Đánh răng ít nhất 2 lần/ngày

Nên đánh răng 2 lần mỗi ngày bằng kem đánh răng chứa fluoride và bàn chải phù hợp, chú ý làm sạch khu vực sát đường viền nướu nhưng không chà quá mạnh. ADA khuyến nghị kết hợp đánh răng với vệ sinh vùng kẽ để kiểm soát mảng bám hiệu quả hơn.

Nếu nướu đang nhạy cảm, có thể ưu tiên bàn chải lông mềm và thao tác nhẹ nhàng.

4.2. Làm sạch kẽ răng mỗi ngày

Bàn chải khó tiếp cận hoàn toàn khu vực giữa hai răng. Vì vậy, nên sử dụng chỉ nha khoa, bàn chải kẽ hoặc dụng cụ vệ sinh phù hợp để loại bỏ thức ăn và mảng bám kẽ răng.

Đây là bước đặc biệt quan trọng với người thường xuyên bị viêm nướu, chảy máu khi đánh răng hoặc mắc thức ăn giữa các răng.

4.3. Cạo vôi răng định kỳ

Vôi răng đã hình thành không thể được loại bỏ hoàn toàn bằng đánh răng tại nhà. Vì vậy, người bệnh nên kiểm tra răng miệng định kỳ để bác sĩ đánh giá mức độ mảng bám, vôi răng và sức khỏe nha chu.

Cạo vôi răng định kỳ là "chìa khóa" giúp bạn sở hữu nướu khỏe, răng bền. — Cạo vôi răng định kỳ là “chìa khóa” giúp bạn sở hữu nướu khỏe, răng bền.

4.4. Hạn chế thuốc lá và thực phẩm nhiều đường

Hạn chế hút thuốc giúp giảm một yếu tố nguy cơ quan trọng đối với bệnh nha chu. Đồng thời, giảm tần suất sử dụng thực phẩm và đồ uống nhiều đường cũng giúp kiểm soát nguy cơ sâu răng.

4.5. Khám răng định kỳ

Không nên đợi đến khi đau nướu răng, sưng hoặc chảy máu mới đi khám. Kiểm tra định kỳ giúp bác sĩ phát hiện sớm viêm nướu, viêm nha chu, sâu răng, răng khôn và các yếu tố có nguy cơ gây đau.

Bác sĩ Chuyên khoa I

Ngô Minh Trí

Đã kiểm duyệt nội dung

Bác sĩ Răng Hàm Mặt – Đại học Y Dược Cần Thơ, giàu kinh nghiệm trong cấy ghép Implant, nâng xoang, phẫu thuật hàm mặt, đạt nhiều chứng chỉ chuyên sâu trong và ngoài nước....

Xem thêm đội ngũ Bác sĩ

BÀI VIẾT LIÊN QUAN