- Nguyên Phó Trưởng khoa Phẫu thuật Hàm mặt – BV Răng Hàm Mặt TPHCM
- Giấy phép hành nghề số 004447/HCM – CCHN
- Giữ vai trò cố vấn chuyên môn cho Nha khoa Tâm Đức Smile
Nhiều người gặp phải tình trạng sưng lợi răng hàm với các biểu hiện như lợi sưng đỏ, đau nhức răng hàm, thậm chí chảy máu lợi và hôi miệng do viêm lợi. Nguyên nhân thường đến từ mọc răng khôn, viêm nha chu, hoặc nhiễm trùng nướu do vệ sinh răng miệng kém. Nếu không được điều trị, sưng lợi có thể dẫn đến lợi sưng mủ, áp xe răng hay thậm chí mất răng. Để khắc phục, ngoài việc áp dụng cách chữa sưng lợi tại nhà, người bệnh cần thăm khám tại nha khoa uy tín để được tư vấn và điều trị bằng thuốc kháng sinh cho viêm lợi hay các phương pháp chuyên sâu khác. Trong bài viết này, Nha khoa Tâm Đức Smile sẽ chia sẻ chi tiết về nguyên nhân, triệu chứng, cách điều trị và phòng ngừa viêm lợi răng hiệu quả.
1. Nguyên nhân gây sưng lợi răng hàm
1.1 Viêm lợi do mảng bám, cao răng tích tụ
Một trong những nguyên nhân phổ biến nhất gây sưng lợi răng hàm chính là viêm lợi do cao răng và mảng bám vi khuẩn tích tụ lâu ngày. Khi vệ sinh răng miệng không sạch sẽ, thức ăn thừa và vi khuẩn bám chặt vào kẽ răng hàm tạo thành mảng bám cứng. Cao răng không chỉ gây viêm nướu, chảy máu chân răng mà còn khiến lợi bị sưng đỏ, đau nhức. Nếu tình trạng này kéo dài, vi khuẩn có thể xâm nhập sâu hơn, dẫn đến viêm nha chu.
1.2 Sâu răng hàm, viêm tủy lan ra lợi
Sâu răng hàm không được điều trị kịp thời có thể tiến triển đến viêm tủy răng, khi vi khuẩn phá hủy lớp men và ngà, xâm nhập vào buồng tủy. Lúc này, viêm nhiễm dễ lan ra vùng xung quanh chân răng, làm sưng nướu răng hàm, gây cảm giác đau nhói, ê buốt khi nhai. Trong nhiều trường hợp, vùng lợi sưng có thể kèm theo tụ mủ, hôi miệng.
1.3 Lợi trùm răng khôn gây viêm nhiễm
Khi răng khôn mọc lệch hoặc mọc ngầm, phần lợi phía trên thường bị che phủ một phần gọi là lợi trùm. Thức ăn và vi khuẩn dễ kẹt lại dưới lợi trùm, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển mạnh mẽ. Điều này khiến vùng lợi quanh răng khôn bị sưng đau, đỏ tấy, thậm chí chảy mủ. Tình trạng này còn được gọi là viêm lợi trùm răng khôn, thường gặp ở nhóm tuổi 18 – 25.

1.4 Các bệnh lý như viêm nha chu, áp xe răng
Nếu không điều trị sớm viêm lợi, bệnh có thể tiến triển thành viêm nha chu – tình trạng viêm nhiễm nặng nề ảnh hưởng đến mô nâng đỡ răng. Lúc này, lợi thường sưng, chảy máu, có mùi hôi, răng bị lung lay. Ngoài ra, áp xe răng – ổ mủ hình thành do nhiễm trùng ở chân răng cũng là một nguyên nhân khiến lợi răng hàm bị sưng to, đau nhức dữ dội, sốt nhẹ.
1.5 Thói quen vệ sinh răng miệng kém, hút thuốc lá, ăn đồ ngọt
Ngoài các nguyên nhân bệnh lý, thói quen sinh hoạt hằng ngày cũng góp phần làm lợi răng hàm bị sưng. Không đánh răng đúng cách, không dùng chỉ nha khoa khiến thức ăn thừa bám lại kẽ răng. Thói quen ăn nhiều đồ ngọt, uống nước có gas tạo môi trường axit dễ gây sâu răng. Đặc biệt, hút thuốc lá không chỉ gây xỉn màu răng, hôi miệng mà còn làm giảm sức đề kháng của lợi, khiến vi khuẩn dễ tấn công hơn.
2. Cách xử lý tại nhà khi bị sưng lợi răng hàm
2.1 Súc miệng nước muối ấm hoặc dung dịch sát khuẩn nha khoa
Nước muối sinh lý 0.9% hoặc nước muối ấm tự pha có tác dụng kháng khuẩn, làm sạch khoang miệng, giảm viêm tạm thời. Ngoài ra, có thể sử dụng các dung dịch súc miệng chuyên dụng chứa chlorhexidine để tăng hiệu quả sát khuẩn.
2.2 Chườm lạnh bên ngoài má để giảm sưng đau
Khi lợi răng hàm sưng tấy, bạn có thể chườm lạnh bằng túi đá bọc khăn mỏng áp nhẹ ngoài má ở vùng bị đau trong khoảng 10 – 15 phút. Cách này giúp giảm viêm, giảm sưng, đồng thời làm dịu cảm giác đau nhức tức thì.
2.3 Dùng thuốc giảm đau không kê đơn
Các loại thuốc giảm đau như Paracetamol, Ibuprofen có thể sử dụng để kiểm soát cơn đau và viêm. Tuy nhiên, chỉ nên dùng đúng liều theo hướng dẫn và không lạm dụng. Trường hợp sưng lợi kèm sốt hoặc tụ mủ, cần đến nha sĩ để được chỉ định kháng sinh phù hợp.

2.4 Giữ vệ sinh răng miệng đúng cách
Khi bị sưng lợi răng hàm, nhiều người ngại chải răng vì đau. Tuy nhiên, việc đánh răng nhẹ nhàng 2 – 3 lần/ngày, dùng bàn chải lông mềm, kết hợp chỉ nha khoa và súc miệng thường xuyên sẽ giúp làm sạch mảng bám, hạn chế vi khuẩn phát triển.
2.5 Tránh ăn đồ cay nóng, cứng, ngọt
Khi lợi đang sưng, việc ăn đồ cứng, dai sẽ làm lợi bị tổn thương nặng hơn. Thức ăn cay nóng, nhiều đường cũng khiến vi khuẩn phát triển mạnh, làm tình trạng viêm lợi nặng thêm. Thay vào đó, nên chọn thực phẩm mềm, lỏng, dễ nhai như cháo, súp, sữa chua để giảm áp lực lên răng hàm.
3. Khi nào cần đi khám nha sĩ?
Trong nhiều trường hợp, tình trạng sưng lợi răng hàm có thể tự thuyên giảm khi người bệnh chăm sóc răng miệng đúng cách. Tuy nhiên, nếu tình trạng này kéo dài, kèm theo nhiều dấu hiệu bất thường, thì việc đến gặp nha sĩ để được thăm khám là điều vô cùng cần thiết. Sau đây là những tình huống cụ thể mà bạn cần đặc biệt lưu ý.
3.1 Sưng lợi kéo dài trên 3 ngày không giảm
Nếu lợi bị sưng đỏ, đau nhức liên tục trong vòng hơn 3 ngày, dù đã áp dụng các biện pháp chăm sóc như súc miệng nước muối, chườm lạnh, vệ sinh răng miệng sạch sẽ, nhưng không thuyên giảm, đây là dấu hiệu cho thấy tình trạng viêm nhiễm đã nghiêm trọng hơn. Lúc này, có thể nguyên nhân đến từ:
- Viêm lợi do mảng bám, cao răng tích tụ lâu ngày.
- Viêm nha chu dẫn đến tổn thương mô nâng đỡ răng.
- Sâu răng, viêm tủy lan rộng ra phần lợi xung quanh.
Trong tình huống này, cần đi khám để được lấy cao răng, điều trị tủy hoặc xử lý bằng kháng sinh nếu cần.

3.2 Có dấu hiệu chảy mủ, đau nhức dữ dội, sốt
Một trong những dấu hiệu nghiêm trọng nhất là sưng lợi tụ mủ, kèm theo đau nhức dữ dội và sốt. Đây thường là biểu hiện của áp xe răng, tức tình trạng nhiễm trùng đã hình thành ổ mủ ở vùng lợi hoặc chân răng. Nếu không xử lý kịp thời, mủ có thể lan sang các vùng khác, gây nhiễm trùng huyết nguy hiểm.
Trong trường hợp này, nha sĩ có thể chỉ định:
- Rạch dẫn lưu mủ.
- Điều trị tủy răng hoặc nhổ răng hàm nếu không thể bảo tồn.
- Dùng kháng sinh, thuốc giảm đau để kiểm soát viêm nhiễm.
3.3 Sưng lợi kèm hôi miệng, khó nhai nuốt
Khi sưng lợi đi kèm tình trạng hôi miệng, khó khăn khi nhai nuốt thức ăn, thì nguyên nhân có thể đến từ:
- Viêm nha chu nặng, khiến mô nướu bị phá hủy.
- Sâu răng hàm hoặc viêm tủy, tạo ổ vi khuẩn gây mùi khó chịu.
- Lợi trùm răng khôn, gây nhồi nhét thức ăn và viêm kéo dài.
Đây không chỉ là vấn đề thẩm mỹ mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe răng miệng, vì vậy việc đi khám để được cạo vôi răng, điều trị nha chu hoặc nhổ răng khôn mọc lệch/ngầm là cần thiết.
3.4 Lợi sưng tái đi tái lại, nghi ngờ viêm nha chu hoặc áp xe
Nếu tình trạng sưng lợi cứ tái phát nhiều lần, kèm theo biểu hiện chảy máu chân răng, tụt nướu, răng lung lay, thì khả năng cao người bệnh đã mắc viêm nha chu. Đây là bệnh lý có thể khiến mất răng vĩnh viễn nếu không được điều trị kịp thời.
Ngoài ra, lợi sưng tái phát cũng có thể là biểu hiện của áp xe răng mạn tính, khi ổ nhiễm trùng âm ỉ tồn tại lâu dài. Nha sĩ sẽ cần tiến hành chụp phim X-quang, chẩn đoán và đưa ra phác đồ điều trị chuyên sâu.
3.5 Cần lấy cao răng, nhổ răng khôn, điều trị tủy theo chỉ định bác sĩ
Trong nhiều trường hợp, tình trạng sưng lợi răng hàm không thể tự khỏi mà cần đến sự can thiệp của nha khoa chuyên sâu. Ví dụ:
- Lấy cao răng định kỳ để loại bỏ mảng bám, ngăn ngừa viêm lợi.
- Điều trị tủy nếu vi khuẩn đã lan vào tủy răng.
- Nhổ răng khôn trong trường hợp răng mọc lệch, mọc ngầm, gây viêm lợi trùm kéo dài.
Việc can thiệp kịp thời sẽ giúp ngăn ngừa biến chứng, bảo tồn răng thật và duy trì sức khỏe răng miệng lâu dài.
Nha Khoa Tâm Đức Smile – Hệ thống nha khoa hiện đại nhiều chi nhánh toàn quốc
Nha khoa Tâm Đức Smile – hệ thống nha khoa toàn diện hàng đầu, mang đến giải pháp chăm sóc răng miệng từ cơ bản đến chuyên sâu: khám răng định kỳ, điều trị sâu răng, cạo vôi – trám thẩm mỹ, tẩy trắng răng, bọc răng sứ, niềng răng và trồng răng implant. Với đội ngũ bác sĩ giàu kinh nghiệm, tận tâm cùng công nghệ hiện đại như CT Cone Beam 3D, hệ thống CAD/CAM, Nha khoa Tâm Đức Smile cam kết mang lại nụ cười hoàn mỹ – an toàn – bền đẹp theo thời gian. Đặt lịch ngay hôm nay để được tư vấn miễn phí qua Hotline 1900.8040.- Trụ sở chính: 52 Tân Kỳ Tân Quý, phường Tây Thạnh, TP.HCM
- 140 Lý Thái Tổ, phường Bàn Cờ, TP.HCM
- 76 Phạm Hồng Thái, phường Bến Thành, TP.HCM
- 708-720 Điện Biên Phủ, phường Thạnh Mỹ Tây, TP.HCM
- 513 Hoàng Văn Thụ, Phường Tân Sơn Nhất, TP.HCM
- 50 Lê Văn Việt, Phường Tăng Nhơn Phú, TP.HCM
- 1112 Huỳnh Tấn Phát, Phường Tân Mỹ, TP.HCM
- 361 Phan Văn Trị, Phường Bình Lợi Trung, TP.HCM
- 128 Nguyễn Oanh, Phường Hạnh Thông, TP.HCM
- Hotline: 1900.8040 - 0329851079
- Mở cửa: 08:00 AM - 19:30 PM; Chủ nhật: 08:00 - 12h00


Bác sĩ Chuyên khoa I
Phạm Nguyễn
Đã kiểm duyệt nội dung
Bác sĩ chuyên khoa Răng Hàm Mặt, nguyên Phó Trưởng khoa BV Răng Hàm Mặt TP.HCM, giàu kinh nghiệm trong cấy ghép Implant, nâng xoang, phẫu thuật hàm mặt, đạt nhiều chứng chỉ chuyên sâu trong và ngoài nước....
Xem thêm thông tinBÀI VIẾT LIÊN QUAN
Nha khoa Quận 10 uy tín – Niềng răng, bọc răng sứ, trồng răng Implant
Nha khoa quận 10 hiện nay có rất nhiều lựa chọn, nhưng Nha khoa Tâm...
Nha khoa Nhà Bè uy tín – Niềng răng, bọc răng sứ, trồng răng Implant
Tọa lạc tại 1112 Huỳnh Tấn Phát, Phường Tân Mỹ, Quận 7, chỉ cách Nhà...
Nha khoa Thủ Đức uy tín | Niềng răng, bọc sứ, Implant tại 50 Lê Văn Việt
Tọa lạc tại 50 Lê Văn Việt, Phường Hiệp Phú, Thành Phố Thủ Đức, TP.HCM,...
Nha khoa Quận 5 uy tín – Niềng răng, bọc răng sứ, trồng răng Implant
Nằm tại 140 Lý Thái Tổ, phường Bàn Cờ, TP.HCM, chỉ cách quận 5 khoảng...
Nha khoa quận 7 uy tín | Niềng răng, cấy ghép Implant, bọc răng sứ giá tốt
Bạn đang tìm nha khoa quận 7 uy tín? Đến ngay Nha khoa Tâm Đức...
Nha khoa Quận Phú Nhuận uy tín – Niềng răng, bọc răng sứ, trồng răng Implant
Tọa lạc tại 513 Hoàng Văn Thụ, Phường Tân Sơn Nhất, Quận Tân Bình, chỉ...